Qaysi hollarda Spearman korelatsiyasidan foydalanish ma'qul, Pearson o'rniga?

Spearman korrelyatsiyasi normal taqsimot talablariga javob bermaydigan yoki o'zgaruvchilar o'rtasidagi bog'liqlik chiziqli emas, balki monotonik bo'lsa (ya'ni, o'zgaruvchilar bir yo'nalishda o'zgaradi, lekin majburiy ravishda chiziqli emas), foydalaniladi. Spearman ma'lumotlarning tartiblariga asoslangan bo'lib, chiqarib tashlashlarga va nolinear monotonik bog'liqliklarga chidamli.

Spearman uchun misollar:

• Ma'lumotlarda kuchli chiqarib tashlashlar mavjud.
• O'zgaruvchilar o'rtasidagi bog'liqlik monotonik, lekin chiziqli emas (masalan, eksponential yoki logarifmik).
• Ma'lumotlar ordinal yoki tartiblangan.

Pearson korrelyatsiyasi esa, normal taqsimotga ega bo'lgan miqdoriy o'zgaruvchilar o'rtasidagi chiziqli bog'liqlikni o'lchash uchun mos keladi.