Ports ve adaptörler mimarisi hakkında ne biliyorsunuz?

Hexagonal Mimari olarak da bilinen portlar ve adaptörler mimarisi, uygulamanın iş mantığını (Core) dış bağımlılıklardan (kullanıcı arayüzleri, veritabanları, dış servisler) ayırır.

Ana kavramlar:

• Portlar: Core'un dış dünya ile etkileşime geçtiği arayüzleri tanımlar. Portlar iki türe ayrılır:
  • Gelen (Driving Ports): Core'un işlevselliğini dış varlıkların çağırması için kullanılır (örneğin, API arayüzü).
  • Giden (Driven Ports): Core'un dış varlıkların işlevselliğini çağırması için kullanılır (örneğin, veri erişimi için depo arayüzü).
• Adaptörler: Portları uygular ve Core'u belirli dış teknolojilere veya framework'lere bağlar.
  • Gelen (Driving Adapters): Gelen portları uygular ve dış ortamdan gelen istekleri Core çağrılarına dönüştürür (örneğin, REST denetleyici).
  • Giden (Driven Adapters): Giden portları uygular ve Core'dan gelen çağrıları dış ortamla etkileşim kuracak şekilde dönüştürür (örneğin, belirli bir veritabanı ile çalışma için depo uygulaması).
• Core (İş alanı): Uygulamanın iş mantığını içerir. Tamamen dış detaylardan izoledir ve onlarla sadece portlar aracılığıyla etkileşir.

Avantajlar:

• Test edilebilirlik: Core'un izolasyonu, karmaşık dış bağımlılıkların taklit edilmesine gerek kalmadan iş mantığının birim testlerini kolaylaştırır.
• Esneklik: Core'u değiştirmeden veya yeni teknolojiler eklemeden (veritabanları, framework'ler) kolayca değiştirmeye veya eklemeye olanak tanır. Var olan bir porta yeni bir adaptör yazmak yeterlidir.
• Temiz kod: Daha temiz ve sürdürülebilir kod oluşturmayı teşvik eder, sadece iş kurallarına odaklanır.
• Sorumlulukların ayrılması: Sorumluluk alanlarını net bir şekilde ayırır.

Frontend ile ilişkisi:

Frontend'te, portlar ve adaptörler mimarisi şu amaçlarla uygulanır:

• Bileşenin iş mantığını veri kaynaklarından ayırmak: Bileşen, farklı "adaptörler" (API'den veri alanlar, Yerel Depolama, test mock'ları vb.) tarafından uygulanabilen bir "port" ile etkileşir.
• Dış olayların işlenmesi: Gelen portlar, UI olay işleyicilerini temsil edebilir ve adaptörler bu olayları iç mantık çağrılarına dönüştürür.
• Dış kütüphanelerle etkileşimin kapsüllenmesi: Adaptörler, harici kütüphanelere yapılan çağrıları kapsüller (örneğin, harita ile çalışma kütüphanesi), Core'a basit ve kararlı bir arayüz sağlar.

JavaScript'te örnek (şema):

// Dışa aktarılan port örneği (veri alma arayüzü)
class DataGateway {
  getData() {
    throw new Error("getData yöntemi uygulanmalı");
  }
}

// API için dışa aktarılan adaptör örneği
class ApiDataGateway extends DataGateway {
  async getData() {
    const response = await fetch('/api/data');
    return response.json();
  }
}

// İş mantığı için giriş portu örneği
class BusinessLogicPort {
  constructor(dataGateway) {
    this.dataGateway = dataGateway;
  }

  async processData() {
    throw new Error("processData yöntemi uygulanmalı");
  }
}

// İş mantığı (Core) örneği
class MyBusinessLogic extends BusinessLogicPort {
  async processData() {
    const data = await this.dataGateway.getData();
    // Veri işleme mantığı
    console.log("İşlenmiş veriler:", data);
    return data;
  }
}

// UI'da kullanım için giriş adaptörü örneği
async function initApp() {
  const apiGateway = new ApiDataGateway(); // Somut adaptör
  const businessLogic = new MyBusinessLogic(apiGateway); // Core portu kullanır
  await businessLogic.processData(); // Giriş adaptörü Core'u çağırır
}

initApp();