Алеаторик жана эпистемикалык белгисиздик деген эмне?

Алеаторик жана эпистемикалык белгисиздик — машиналык үйрөнүү жана статистикада эки түрдүү белгисиздик.

• Алеаторик белгисиздик (стохастикалык, ички белгисиздик) — маалыматтардагы шуулук жана кездейсоқтук менен байланыштуу. Ал, чексиз маалымат болсо да, жоготулбай турган өзгөрмөлүүлүктү чагылдырат. Мисалы, каталар менен өлчөө же алдын ала болбогон факторлор.

• Эпистемикалык белгисиздик (билим, билимдин белгисиздиги) — моделдин маалыматтар же процесстеги билиминен жетишпегендик менен байланыштуу. Ал, чектелген маалымат көлөмү же толук эмес моделден келип чыгат жана кошумча маалымат топтоо же моделди өркүндөтүү аркылуу азайтыла алат.

Мисал:

• Регрессия тапшырмаларында, алеаторик белгисиздик чын функциянын тегерегиндеги маанилердин таралышы катары көрүнөт.
• Эпистемикалык белгисиздик, өзгөчөлүк кеңейтинин аз үлгүлөрү бар аймактарда жогору болот.

Бейесий моделдерде жана Гаусс процесстеринде, бул белгисиздиктер отделно моделденет, бул болжаулардын ишенимдүүлүгүн жакшыртуу жана белгисиздик шарттарында чечимдер кабыл алуу мүмкүнчүлүгүн берет.