Relatsion bazalar nima?

Relatsion bazasi — bu ma'lumotlarni saqlash va tashkil qilish uchun jadval tuzilmasidan foydalanadigan ma'lumotlar bazasi turi.

Asosiy xususiyatlar:

• Jadval: Ma'lumotlar satrlar (qatorlar) va ustunlar (maydonlar)dan iborat jadvallarda saqlanadi.
• Shemalar: Jadval tuzilmasini, ustunlar uchun ma'lumot turlarini, cheklovlarni (masalan, yagona bo'lish) belgilaydi.
• Kalitlar:
  • Birinchi kalit (Primary Key): Har bir satrni yagona tarzda aniqlaydi.
  • Tashqi kalit (Foreign Key): Jadvallar o'rtasida bog'lanishni o'rnatadi, boshqa jadvalning birinchi kalitiga murojaat qiladi.
• Aloqalar: Tablolar o'rtasidagi bog'lanishlarni tashqi kalitlar asosida belgilaydi (bir-bir, bir-ko'p, ko'p-ko'p).
• SQL (Structured Query Language): Relatsion ma'lumotlar bazalari bilan o'zaro aloqada bo'lish uchun standart til - so'rovlar, o'zgartirishlar va ma'lumotlarni boshqarish.
• Normallashtirish: Ma'lumotlar ortiqchasini kamaytirish va ma'lumotlarning yaxlitligini oshirish uchun ustunlar va jadvallarni tashkil qilish jarayoni.

Relatsion ma'lumotlar bazasi boshqaruv tizimlari misollari: MySQL, PostgreSQL, Oracle Database, Microsoft SQL Server.