DNS nima?

DNS (Domain Nomi Tizimi) taqsimlangan tizim bo'lib, domen nomlarini IP-manzillarga aylantiradi.

DNSning asosiy funksiyalari:

• Domen nomlarini IP-manzillarga aylantirish: Foydalanuvchi brauzerga domen nomini (masalan, google.com) kiritganda, DNS mos keladigan IP-manzilni topadi.
• Teskari aylantirish: IP-manzilni domen nomiga aylantirish (kamroq ishlatiladi, masalan, log yozish uchun).
• Pochta marshrutlash: Muayyan domen uchun javobgar pochta serverlarini aniqlash (MX yozuvlari orqali).
• Yukni teng taqsimlash: Bir xil domen nomi uchun turli IP-manzillarni ishlatib, so'rovlarni bir nechta serverlar o'rtasida taqsimlash.

Aylantirish jarayoni:

1. Foydalanuvchi brauzerga domen nomini kiritadi.
2. Brauzer DNS cache-ni tekshiradi.
3. Agar cache-da yozuv bo'lmasa, so'rov odatda provayderingizning DNS serveriga yuboriladi.
4. Rekursiv DNS server cache-ni tekshiradi.
5. Agar yozuv bo'lmasa, rekursiv server qidirishni boshlaydi, root DNS serverlariga, keyin TLD (Top-Level Domain) serverlariga va nihoyat, domen uchun autoritatli DNS serverlariga murojaat qiladi.
6. Autoritatli server IP-manzilni qaytaradi.
7. Rekursiv server javobni cache-ga yozadi va brauzerga yuboradi.
8. Brauzer, olgan IP-manzil bilan serverga ulanishni amalga oshiradi.

DNS yozuvlari:

Eng keng tarqalgan DNS yozuv turlari:

Tur	Tavsifi
A	IPv4 manzili
AAAA	IPv6 manzili
CNAME	Boshqa domen nomiga alias
MX	Pochta serveri
TXT	Matn ma'lumotlari (masalan, SPF, DKIM uchun)
NS	Zona uchun autoritatli DNS serverlarini ko'rsatadi
PTR	Teskari yozuv (IP-ni domen nomiga aylantirish)