Funktsional dasturlash nima?

Funktsional dasturlash — bu dasturlash paradigmasi bo'lib, u funksiyalarni asosiy qurilish bloklari sifatida ishlatishga asoslangan.

Asosiy tushunchalar:

• Toza funksiyalar: kirish ma'lumotlari bilan har doim bir xil natija qaytaradigan va yon ta'siri bo'lmagan funksiyalar (masalan, global o'zgaruvchilarni o'zgartirish, konsolga chiqarish va hokazo).
• Ma'lumotlarning o'zgarmasligi: ma'lumotlar yaratilgandan so'ng o'zgartirilmaydi. O'rniga, yangi nusxa yaratiladi.
• Birinchi darajali funksiyalar: funksiyalar o'zgaruvchilarga tayinlanishi, boshqa funksiyalarga argument sifatida uzatilishi va boshqa funksiyalardan natija sifatida qaytarilishi mumkin.
• Yuqori darajali funksiyalar: boshqa funksiyalarni argument sifatida qabul qiladigan yoki qaytaradigan funksiyalar.
• Imperativ va Deklarativ: Funktsional dasturlash ko'proq deklarativ bo'lib, nima qilish kerakligini, qanday qilish emas, ta'riflaydi.

Afzalliklar:

• Yaxshi test qilish imkoniyati: Toza funksiyalar test qilish uchun oson, chunki ularning chiqishi faqat kirish ma'lumotlariga bog'liq.
• Paralel ishlashni soddalashtirish: Ma'lumotlarning o'zgarmasligi, bir vaqtning o'zida kirish va raqobat sharoitlarini bartaraf etadi.
• Kodning prognoz qilinishi: Toza funksiyalar dastur xulqini ko'proq prognoz qilish imkonini beradi.
• Yaxshi o'qilishi: Kod modulli va tushunarli bo'ladi.

JavaScriptda misol:

// Imperativ yondashuv
let numbers = [1, 2, 3, 4, 5];
let doubledNumbers = [];

for (let i = 0; i < numbers.length; i++) {
  doubledNumbers.push(numbers[i] * 2);
}

// Funktsional yondashuv (toza funksiya va yuqori darajali funksiya map bilan)
const double = (n) => n * 2; // Toza funksiya

const numbers = [1, 2, 3, 4, 5];
const doubledNumbers = numbers.map(double); // mapdan foydalanish - yuqori darajali funksiya

Ko'pincha React, Redux va RxJS kabi kutubxonalar/frameworklar bilan birga reaktiv yondashuvlarda ishlatiladi.