Чӣ гуна ҳуқуқҳои дастрасӣ дар Linux кор мекунанд?

Linuxда кириш ҳуқуқлари кимга ва қандай операцияларни амалга оширишга рухсат берилишини белгилайди. Ҳар бир файлга учта фойдаланувчи тоифаси учун учта ҳуқуқлар тўплами тайинланади:

• Эгаси (user)
• Гуруҳ (group)
• Бошқалар (others)

Ҳуқуқлар уч турга бўлинади:

• Ўқиш (r): файл мазмуни ёки каталогдаги файллар рўйхатини ўқишга рухсат
• Ёзиш (w): файл ёки каталог мазмунини ўзгартиришга рухсат
• Ишга тушириш (x): файлни дастур сифатида ишга тушириш ёки каталогга киришга рухсат

Ҳуқуқлар rwxrwxrwx шаклида кўрсатилади, ҳар бир учта белгилар user, group ва others учун ҳуқуқларни англатади.

Масалан, chmod 755 file командаси rwxr-xr-x ҳуқуқларини ўрнатади:

• Эгаси ўқиш, ёзиш ва ишга тушириш ҳуқуқига эга
• Гуруҳ ва бошқалар ўқиш ва ишга тушириш ҳуқуқига эга

Кириш ҳуқуқлари ядро томонидан назорат қилинади ва тизим ресурсларига кириш хавфсизлиги ва бошқаришга таъсир қилади.