როგორ შევცვალოთ ფაილზე წვდომის უფლებები?

Linux/Unix სისტემებში სამი ტიპის უფლებები გამოიყენება: კითხვა (read), დაწერა (write) და შესრულება (execute), ასევე სამი მომხმარებლის კატეგორია: ფაილის მფლობელი (owner), ჯგუფი (group) და სხვები (others).

უფლებები შეიძლება შეიცვალოს chmod ბრძანების საშუალებით.

1. რიცხვითი მეთოდი:

# r=4, w=2, x=1
# თითოეული ციფრი შეესაბამება უფლებების ჯამს მფლობელისთვის, ჯგუფისთვის და სხვებისთვის
# მაგალითად: 777 (rwx ყველასთვის), 755 (rwx მფლობელისთვის, rx ჯგუფისთვის და სხვებისთვის)
chmod 755 ფაილ_სახელი

2. სიმბოლური მეთოდი:

# u (owner), g (group), o (others), a (ყველა - ugo)
# +, - (უფლების დამატება/წაშლა), = (სპეციფიკური უფლებების დაყენება)
# r (read), w (write), x (execute)
chmod u+x ფაილ_სახელი         # დამატება შესრულების უფლება მფლობელისთვის
chmod g-o-w ფაილ_სახელი      # წაშლა დაწერის უფლება ჯგუფიდან და სხვებიდან
chmod a=rw- ფაილ_სახელი       # წაკითხვა და დაწერა უფლება ყველასთვის, x წაშლილი

მაგალითები:

• გააკეთეთ ფაილი მხოლოდ მფლობელისთვის შესრულებადი:

  chmod u+x ფაილ_სახელი
  

• დაყენეთ წაკითხვა და დაწერა უფლებები მფლობელისთვის, წაკითხვა ჯგუფისთვის და სხვებისთვის:

  chmod 644 ფაილ_სახელი
  

დამატებითი პარამეტრები:

• -R: რეკურსიული უფლებების ცვლილება (დირექტორიებისთვის და მათი შიგთავსისთვის).

  chmod -R 755 დირექტორიის_სახელი
  

უფლებები შეიძლება ნახოთ ls -l ბრძანების საშუალებით.

# ls -l-ის მაგალითი
# -rwxr-xr-x 1 მომხმარებელი ჯგუფი 1024 11 ნოემბერი 10:00 ფაილ_სახელი

სადაც:

• პირველი სიმბოლო - მიუთითებს, რომ ეს ფაილია. d ნიშნავს დირექტორიას.
• შემდეგ სამი სიმბოლო (rwx) არის უფლებები მფლობელისთვის.
• შემდეგ სამი (r-x) არის უფლებები ჯგუფისთვის.
• ბოლო სამი (r-x) არის უფლებები სხვებისთვის.